Periodiek Voorraadsysteem

Een periodiek voorraadsysteem telt de voorraad op vaste momenten, wekelijks, maandelijks of jaarlijks, in plaats van die continu bij te houden. Hier vind je de definitie, de formule voor de kostprijs van de verkochte goederen met een uitgewerkt voorbeeld, de journaalposten die het gebruikt en wanneer het nog zinvol is.

Gratis starten

Gratis Starter-abonnement · Barcodescanning · Geen creditcard

01 - Wat het betekent

Wat een periodiek voorraadsysteem is

In een periodiek voorraadsysteem wordt de voorraadadministratie alleen met vaste tussenpozen bijgewerkt, via een fysieke telling, in plaats van na elke verkoop, ontvangst of overboeking.

Nauwkeurig direct na de telling, verouderd voor de rest van de periode

Tussen de tellingen houdt niemand de voorraad bij wanneer artikelen verkocht worden of wanneer leveringen binnenkomen. Het bedrijf werkt met wat de laatste telling aangaf, alleen aangepast op basis van geheugen of een ruwe schatting, tot de volgende geplande telling het getal weer op een geverifieerde waarde zet.

  • Geen updates per transactie in de voorraadadministratie
  • De telling zelf, niet een lopende teller, is de bron van waarheid
  • De kostprijs van de verkochte goederen wordt eenmaal per periode berekend, niet per verkoop
Vertrouwen in het voorraadaantal
Teldag
+2 weken
+4 weken
+8 weken
Alleen nauwkeurig direct na de fysieke telling — daarna wijkt het af

Een periodiek voorraadsysteem werkt de voorraadadministratie alleen bij op vaste momenten, wekelijks, maandelijks of jaarlijks, via een fysieke telling, in plaats van na elke transactie.

De kostprijs van de verkochte goederen wordt aan het einde van de periode berekend met één formule: beginvoorraad + inkopen − eindvoorraad = COGS. Er is tussentijds geen doorlopend COGS-cijfer.

Het vraagt minder dagelijkse gegevensinvoer dan een permanent systeem, daarom gebruiken zeer kleine bedrijven met weinig SKU's het nog steeds, maar het voorraadcijfer is gedurende het grootste deel van de periode verouderd.

02 - COGS-formule

De periodieke voorraadformule, stap voor stap uitgewerkt

Eén formule, eenmaal toegepast aan het einde van de periode, vervangt een lopend cijfer voor de kostprijs van de verkochte goederen: beginvoorraad plus inkopen min eindvoorraad.

Beginvoorraad

De waarde van de voorraad aan het begin van de periode, overgenomen van de laatste telling.

$10,000

Plus: inkopen

Alles wat in de periode is ingekocht, geboekt op een Inkopen-rekening, niet rechtstreeks op Voorraad.

+ $42,000

Min: eindvoorraad

De waarde van de voorraad die aan het einde van de periode daadwerkelijk is geteld.

- $14,500

Kostprijs van de verkochte goederen

Wat de formule aangeeft als verkocht of verbruikt in de periode, door aftrekken, niet door elke verkoop bij te houden.

= $37,500

Dat bedrag van $37,500 is een berekend resultaat, geen bijgehouden resultaat. Het weerspiegelt alles wat in de periode uit de voorraad is verdwenen, of het nu gaat om een legitieme verkoop, bederf of diefstal, omdat de formule er geen onderscheid tussen kan maken. Een periodiek systeem kan je vertellen hoeveel voorraad er verdwenen is; alleen een permanent systeem dat individuele transacties bijhoudt, gecombineerd met een fysieke telling, kan je vertellen waarom.

03 - Journaalposten

Hoe de boekhouding verschilt van permanent

Een periodiek systeem gebruikt een rekening Inkopen in plaats van de voorraadrekening direct bij te werken, en stelt de boeking van de kostprijs van de verkochte goederen uit tot het einde van de periode, in plaats van die bij elke verkoop te registreren.

GebeurtenisPeriodiek systeemPermanent systeem
Voorraad inkopenDebet Inkopen, credit CrediteurenDebet Voorraad, credit Crediteuren
Een verkoop makenDebet Kas/debiteuren, credit enkel Verkoop, nog geen COGS-boekingDebet Kas/debiteuren, credit Verkoop, plus debet COGS, credit Voorraad
Einde van de periodeVoorraad fysiek tellen en daarna COGS berekenen met de formuleGeen afsluitberekening nodig, COGS was al per verkoop geboekt

04 - Voor- en nadelen

Wat je wint, en wat je inlevert

Minder dagelijkse discipline tegenover een echt blind punt gedurende het grootste deel van de periode.

Voordelen

  • Minimale boekhouding tussen de tellingen, geen software of scannen nodig om door te draaien
  • Goedkoop om te starten: werkt met een notitieboekje, een spreadsheet of gewoon een stapel leveranciersfacturen
  • Prima voor heel kleine bedrijven met weinig SKU's en een laag transactievolume

Nadelen

  • De hoeveelheid op voorraad is enkel juist direct na een telling, de rest van de periode is ze verouderd
  • Kan een tekort, overvoorraad of diefstal pas opmerken wanneer de volgende telling dit aan het licht brengt
  • COGS en brutomarge zijn tussen de tellingen onbekend, niet enkel benaderend, echt niet geregistreerd
  • Waarschuwingen bij lage voorraad en bestelpunten kunnen niet betrouwbaar werken zonder actuele hoeveelheid om mee te vergelijken

05 - Wanneer het past

Wie gebruikt nog een periodiek voorraadsysteem

Een krimpende maar reële groep: zeer kleine bedrijven met één locatie en een laag transactievolume.

Heel laag transactievolume

Een handvol verkopen per week en een korte SKU-lijst maken een maandelijkse telling haalbaar met de hand.

Eén persoon, één locatie

Geen overdrachten tussen meerdere locaties of verkoop via meerdere kanalen om tussen de tellingen op elkaar af te stemmen.

Nog geen budget voor scansoftware

Een periodiek systeem heeft geen barcode-instelling of POS-integratie nodig, enkel een telblad en de formule.

Zodra een van die voorwaarden niet meer geldt, meer dan één locatie, meer dan een handvol SKU's, of een tweede persoon die ook aan de voorraad komt, kost het blinde punt tussen de tellingen meer dan de installatie-inspanning van een perpetual systeem. Bekijk de volledige vergelijking perpetual vs. periodic inventory voor de signalen dat het tijd is om over te stappen.

06 - Tussen de tellingen

Wat een periodiek systeem niet ziet

Elk risico van een periodiek systeem heeft dezelfde oorzaak: er wordt niets geregistreerd tussen de tellingen.

Een leemte die een fysieke telling pas achteraf kan dichten

Een tekort op dinsdag blijft onzichtbaar tot de volgende geplande telling, en tegen die tijd zijn de gemiste verkopen al verloren. Hetzelfde blinde punt verbergt diefstal en bederf: de formule toont een getal dat verdwenen is, zonder registratie van wanneer of waarom, dus elk patroon wordt pas achteraf zichtbaar, een volledige periode te laat.

Cycle count — Zone A, vanochtend
ArtikelSysteemGescandMatch
Eikenhouten barkruk8484
Set stalen scharnieren4237
Set keramische mokken116116
1 afwijking automatisch gemarkeerd — 5 stuks tekort op Steel Hinge Pack

Veelgestelde vragen

Wat is een periodiek voorraadsysteem?

Een periodiek voorraadsysteem werkt de voorraadadministratie alleen op vaste momenten bij, wekelijks, maandelijks of jaarlijks, via een fysieke telling, in plaats van continu bij elke transactie. De kostprijs van de verkochte goederen wordt eenmaal per periode berekend met de formule: beginvoorraad + inkopen min eindvoorraad.

Wat is de formule voor periodieke voorraadregistratie?

Kostprijs van de verkochte goederen = beginvoorraad + inkopen tijdens de periode − eindvoorraad (uit de fysieke telling). Bijvoorbeeld: $10.000 beginvoorraad plus $42.000 aan inkopen min $14.500 geteld aan het einde van de periode is gelijk aan $37.500 kostprijs van de verkochte goederen.

Welke journaalposten gebruikt een periodiek voorraadsysteem?

Inkopen worden geboekt op een inkooprekening, niet rechtstreeks op de voorraadrekening. Bij een verkoop wordt alleen de opbrengstkant geboekt (debet kas of debiteuren, credit omzet); pas aan het einde van de periode wordt een afsluitboeking gemaakt die de kostprijs berekent op basis van de fysieke telling.

Wat is het verschil tussen periodieke en permanente voorraadregistratie?

Bij periodieke voorraadregistratie wordt de administratie alleen via een fysieke telling op vaste momenten bijgewerkt; bij permanente voorraadregistratie wordt continu bijgewerkt bij elke verkoop, ontvangst of overboeking. Bekijk onze volledige vergelijking van permanente en periodieke voorraadregistratie om te zien welke bij een groeiend bedrijf past.

Wat zijn de nadelen van een periodiek voorraadsysteem?

De voorraad op hand is alleen nauwkeurig direct na een telling en wordt daarna voor de rest van de periode achterhaald, waardoor tekorten, overstock en kwaliteitsverlies pas bij de volgende telling zichtbaar worden. De brutomarge en kostprijs van de verkochte goederen zijn tussentijds onbekend, en bestelpunten of waarschuwingen bij lage voorraad kunnen niet betrouwbaar werken zonder een actueel aantal om mee te vergelijken.

Gebruiken kleine bedrijven nog steeds een periodiek voorraadsysteem?

Ja, vooral zeer kleine bedrijven met een laag transactievolume, een korte artikellijst en één locatie, waar een maandelijkse of kwartaalse telling met de hand beheersbaar is en de kosten van barcodescanning nog niet gerechtvaardigd zijn.

Kan een periodiek voorraadsysteem gebruikmaken van waarschuwingen bij lage voorraad?

Niet betrouwbaar. Een waarschuwing bij lage voorraad hangt af van het feit dat het systeem het actuele aantal kent, en een periodiek systeem heeft dat alleen direct na een telling. Tegen de tijd dat de voorraad midden in de periode daadwerkelijk laag wordt, kan het geregistreerde aantal dat niet weergeven.

Sla de cyclus van tellen en gissen over

StockFlow houdt je voorraad up-to-date bij elke scan in plaats van te wachten op de volgende periodieke telling, gratis om te starten, zonder creditcard nodig.

14-daagse Pro-proefperiode
Geen creditcard vereist
Gratis Starter-abonnement na de proefperiode